W branży poligraficznej wykrojnik to wysoce specjalistyczne narzędzie introligatorskie, niezbędne do produkcji materiałów o niestandardowych, często bardzo skomplikowanych formach. Z fizycznego punktu widzenia jest to precyzyjnie zaprojektowana matryca, najczęściej w postaci grubej deski ze sklejki, w której osadzone są odpowiednio wyprofilowane stalowe ostrza (tzw. noże tnące, bigujące i perforujące). To właśnie dzięki niemu zadrukowany arkusz papieru, kartonu czy tworzywa sztucznego poddawany jest procesowi sztancowania (wykrawania). Zabieg ten pozwala na precyzyjne wycięcie kształtów, których nie da się uzyskać przy użyciu standardowej, tnącej w linii prostej gilotyny.

Zastosowanie wykrojnika otwiera przed projektantami niemal nieograniczone możliwości kreacyjne i konstrukcyjne. To właśnie to narzędzie odpowiada za produkcję najpopularniejszych trójwymiarowych materiałów biurowych i reklamowych. Należą do nich między innymi przestrzenne teczki ofertowe ze skrzydełkami, wszelkiego rodzaju pudełka i opakowania produktowe, a także etykiety i naklejki o dowolnym, nawet najbardziej fantazyjnym obrysie. Wykrawanie doskonale sprawdza się również przy tworzeniu nietypowych formatów zaproszeń okolicznościowych (np. z wyciętymi „okienkami” lub ażurowymi, geometrycznymi krawędziami), zawieszek na klamki czy sklepowych wobblerów.

Stworzenie spersonalizowanego wykrojnika wymaga ścisłej współpracy na linii projektant-drukarnia i rozpoczyna się od przygotowania specjalnego pliku wektorowego (tzw. siatki wykrojnika) na etapie DTP. Na jego podstawie konstruuje się fizyczną matrycę. Warto zaznaczyć, że choć wyprodukowanie indywidualnego wykrojnika wiąże się z początkowym kosztem przygotowalni, narzędzie to jest wielokrotnego użytku. Oznacza to, że przy ewentualnych wznowieniach produkcji (dodrukach) klient nie ponosi już tej opłaty, co znacząco optymalizuje budżet, szczególnie w przypadku wysokonakładowych zamówień opakowań firmowych.

W nowoczesnej poligrafii wykrojnik to synonim kreatywności i skutecznego wyjścia poza schemat tradycyjnej, prostokątnej kartki papieru. Zastosowanie niestandardowych cięć czy zagięć sprawia, że materiały marketingowe natychmiast przyciągają uwagę odbiorcy, zachęcają do interakcji i mocno wyróżniają markę na tle konkurencji. Choć przy mikronakładach czasem stosuje się cięcie laserowe lub ploterowe, to w profesjonalnej, masowej produkcji zaawansowanych materiałów wizerunkowych klasyczny wykrojnik pozostaje technologią bezkonkurencyjną, gwarantującą idealną precyzję, szybkość oraz pełną powtarzalność każdego egzemplarza.